Готовая презентация · 9 слайдов

Кыргыз улуттук музыкасы — элдин руханий казынасы

Кыргыз элдик музыкасы — кылымдар бою оозеки салтта муундан муунга өтүп келген кайталангыс өнөр. Ал көчмөн турмуштун философиясын, жаратылыш менен табигый байланышты жана элдин коллективдик эс тутумун чагылдырат. Салт — Оозеки мурас Өзөк — Импровизация Мүнөз — Жаратылыш менен үндөштүк

Готовая презентация

9 слайдов · PDF и PowerPoint

Бесплатно после входа.

Собрать свою презентацию по этой теме →

В этой презентации

Слайды и пояснения

Показать план

План презентации

  1. Кыргыз улуттук музыкасы — элдин руханий казынасы
  2. Элдик музыканын башаты жана мүнөздүү белгилери
  3. Эпикалык салт: «Манас» жана манасчылык өнөр
  4. Акындык өнөр жана төкмөлүк салты
  5. Комуз — кыргыз музыкасынын падышасы
  6. Салттуу музыкалык аспаптардын көп түрдүүлүгү
  7. Аймактык стилдер жана музыкалык диалекттер
  8. Оркестр жана ансамбль маданиятынын өнүгүшү
  9. Улуттук музыка заманбап доордо жана келечекте

1. Кыргыз улуттук музыкасы — элдин руханий казынасы

Кыргыз элдик музыкасы — кылымдар бою оозеки салтта муундан муунга өтүп келген кайталангыс өнөр. Ал көчмөн турмуштун философиясын, жаратылыш менен табигый байланышты жана элдин коллективдик эс тутумун чагылдырат. Салт — Оозеки мурас Өзөк — Импровизация Мүнөз — Жаратылыш менен үндөштүк

Подсказка для выступления

Саламатсыздарбы! Бүгүнкү презентацияда биз кыргыз элинин бай маданий мурасы болгон улуттук музыканын башатын, анын өзгөчө жанрларын, аспаптарын жана улуу залкарларын кеңири карап чыгабыз. Элдик музыка — жөн гана обон эмес, кыргыз дүйнө таанымынын негизги өзөгү.

2. Элдик музыканын башаты жана мүнөздүү белгилери

Элдик музыканын башаты жана мүнөздүү белгилери

Кыргыз фольклорунун өзөгүн импровизациялык эркиндик жана турмуш менен тыгыз байланыш түзөт. Музыкалык мурас негизги төрт катмардан турат: насаат ырлары, эпикалык баяндоо, төкмөлүк өнөр жана аспаптык күүлөр. Насаат — Тарбиялык жана философиялык ой Эпос — Интонациялык энергия жана баян Акындык — Актуалдуу төкмөлүк ырлар Аспаптык — Күү чеберчилиги жана виртуоздук

Подсказка для выступления

Кыргыз музыкалык маданияты жазуусуз, кулактан кулакка, жүрөктөн жүрөккө өтүп өнүккөн. Бул жерде аткаруучунун импровизациялык чеберчилиги биринчи орунда турат. Ар бир аткаруу — кайталангыс чыгармачылык процесс.

3. Эпикалык салт: «Манас» жана манасчылык өнөр

Эпикалык салт: «Манас» жана манасчылык өнөр

«Манас» эпосу — музыкалык аспаптардын коштоосуз аткарылган синтезделген монументалдуу искусство. Манасчынын өнөрү сөздү, драмалык актердук чеберчиликти жана ар түрдүү ритмикалык интонацияларды камтыган «бир актердун театры» болуп эсептелет. Формасы — Музыкалык коштоосуз речитатив Мүнөзү — Синтезделген театр искусствосу Улуу манасчылар — Сагымбай, Саякбай, Тоголок Молдо

Подсказка для выступления

Манас айтуу — кыргыз маданиятынын туу чокусу. Аткаруу бир нече сааттан жумаларга чейин созулуп, манасчы үн кубултуу, ритм жана мимика аркылуу миңдеген адамдарды бир дем менен кармап турган. Сагымбай Орозбаков, Саякбай Каралаев сыяктуу залкарлар эпосту бизге жеткирген.

4. Акындык өнөр жана төкмөлүк салты

Акындык өнөр жана төкмөлүк салты

Акын — өзүндө вокалдык чеберчиликти, ойчулдукту жана төкмөлүк курч талантты айкалыштырган элдик ырчы. Акындык чыгармачылык терме, санат-насаат жанрларында коомдук турмушту, адеп-ахлакты жана курч маселелерди дароо чагылдырган. Терме — Ыргактуу, мазмундуу саптар Санат-насаат — Акыл-насаат, турмуш сабактары Залкарлар — Токтогул, Калык, Осмонкул

Подсказка для выступления

Акындар — элдин үнү болгон. Токтогул Сатылганов, Калык Акиев, Осмонкул Бөлөбалаев сыяктуу чеберлер комуздун коштоосунда сөз берметин тизип, чоң айтыштарды жараткан. Алардын чыгармалары бүгүнкү күндө да тарбиялык зор мааниге ээ.

5. Комуз — кыргыз музыкасынын падышасы

Комуз — кыргыз музыкасынын падышасы

Үч кылдуу чертме комуз — кыргыз элинин эң кеңири тараган жана башкы улуттук аспабы. Кара жыгач, өрүк сыяктуу катуу жыгачтардан чабылып, жип кылдары аркылуу татаал полифониялык жана виртуоздук күүлөрдү аткарууга мүмкүнчүлүк берет. Аспап — Үч кылдуу чертме комуз Классикалык күүлөр — «Насыйкат», «Сынган бугу», «Маш ботой» Улуу комузчулар — Карамолдо Орозов, Атай Огонбаев

Подсказка для выступления

Комуз үнү жөнөкөйлүгү менен бирге тереңдиги менен айырмаланат. Комузда аткарылган күүлөр аркылуу аргымактын чуркашы, куштардын сайрашы, тарыхый окуялар («Сынган бугу», «Камбаркан») жеткирилген. Карамолдо Орозов, Атай Огонбаев сыяктуу классиктер комуз күүлөрүнүн сересине чыккан.

6. Салттуу музыкалык аспаптардын көп түрдүүлүгү

Салттуу музыкалык аспаптардын көп түрдүүлүгү

Кыргыз элдик аспаптары жаратылыш материалдарынан — жыгачтан, чоподон, сөөктөн, темирден жасалган. Кылдуу, үйлөмө жана тилдүү аспаптар өзүнүн баштапкы тембри менен доорлор бою өзгөрбөй сакталып келүүдө. Кылдуу-жаалуу — Кыл-кыяк (эки кылдуу, жылкынын кылынан) Тилдүү / Идиофон — Темир комуз, Жыгач ооз комуз Үйлөмө — Чоор, Сурнай, Керней, Чопо-чоор

Подсказка для выступления

Комуздан тышкары кыл-кыяк муңдуу үнү менен айырмаланса, темир жана жыгач ооз комуздар обертондук кубулжуган добуш берет. Чоор менен чопо-чоор малчылык жана мергенчилик турмушта колдонулуп, жаратылыш добуштарын туураган.

7. Аймактык стилдер жана музыкалык диалекттер

Аймактык стилдер жана музыкалык диалекттер

Кыргыз элдик музыкасы тарыхый жана географиялык шарттарга жараша түндүк жана түштүк аймактык мектептерге бөлүнөт. Ар бир аймак өзүнүн аткаруучулук өзгөчөлүгү, ыргагы жана интонациялык боёктору менен айырмаланат. Түндүк мектеби — Чүй, Талас, Ысык-Көл, Нарын (Күү жана эпос салты) Түштүк мектеби — Ош, Жалал-Абад, Баткен (Обон жана вокалдык диалекттер)

Подсказка для выступления

Түндүк аймактарда (Чүй, Талас, Ысык-Көл, Нарын) күү чертүү өнөрү, эпикалык баян жана кенен обондор өнүксө, түштүк аймактарда (Ош, Жалал-Абад, Баткен / ичкилик салты) вокалдык ыргактуу ырлар, айтыштар жана өзгөчө диалектилик обондор басымдуулук кылат.

8. Оркестр жана ансамбль маданиятынын өнүгүшү

Оркестр жана ансамбль маданиятынын өнүгүшү

XX кылымда салттуу аспаптар оркестрлик деңгээлге модернизацияланып, жаңы формаларга ээ болду. 1936-жылы Карамолдо Орозов атындагы Эл аспаптар оркестри, 1939-жылы Атай Огонбаев жетектеген комузчулар ансамбли түзүлүп, дүйнөлүк деңгээлде таанылган. 1936-жыл — Эл аспаптар оркестринин негизделиши 1939-жыл — Атай Огонбаев жетектеген Комузчулар ансамбли 1958-жыл — Брюссель Дүйнөлүк көргөзмөсүндө алтын медаль

Подсказка для выступления

Комуз модернизацияланып, прима, альт, бас комуз түрлөрү жаралган. Атай Огонбаев түзгөн комузчулар ансамбли Европа, Азия жана Америка өлкөлөрүндө гастролдо болуп, эл аралык фестивалдарда алтын медалдарды жеңип алган. Бул кыргыз музыкасын дүйнөлүк сахнага алып чыккан.

9. Улуттук музыка заманбап доордо жана келечекте

Улуттук музыка заманбап доордо жана келечекте

Бүгүнкү күндө улуттук музыка салттуулукту сактоо менен катар этно-фольклор, этно-рок жана симфониялык жанрлар менен жуурулушууда. «Улуттук музыка жумалыгы» жана эл аралык фестивалдар аркылуу жаштар арасында музыкалык мурасты жайылтуу уланууда. Сактоо — Устат-шакирт мектептери жана жумалыктар Синтез — Этно-джаз, этно-фольклор жана оркестр Келечек — Дүйнөлүк сахнадагы таанылуу жана жаңы муун

Подсказка для выступления

Улуттук музыка — токтоп калган тарых эмес, дайыма өнүгүп жаткан тирүү булак. Бүгүнкү жаш муун комузду жана башка аспаптарды заманбап аранжировкалар менен айкалыштырып, кыргыз рухун дүйнөгө даңазалап келет. Мурасыбызды сактоо — улуттук жүзүбүздү сактоо дегенди билдирет.