Готовая презентация · 6 слайдов

Milliy qadriyatlar asosida shaxs dunyoqarashini shakllantirish

Asosiy savol: qadriyatlar bizning fikrlashimiz va tanlovlarimizga qanday ta’sir qiladi?

Готовая презентация

6 слайдов · PDF и PowerPoint

Бесплатно после входа.

Собрать свою презентацию по этой теме →

В этой презентации

Слайды и пояснения

Показать план

План презентации

  1. Milliy qadriyatlar asosida shaxs dunyoqarashini shakllantirish
  2. Qadriyat va dunyoqarash: farqi nimada?
  3. Milliy qadriyatlarning ma’naviy tayanchlari
  4. Qadriyat qanday qilib shaxsiy e’tiqodga aylanadi?
  5. Dunyoqarashni shakllantiradigan muhitlar
  6. An’anaga hurmat va tanqidiy fikrlash birga ishlaydi

1. Milliy qadriyatlar asosida shaxs dunyoqarashini shakllantirish

Milliy merosdan — ongli e’tiqod va mas’uliyatli xulqqa. Asosiy savol: qadriyatlar bizning fikrlashimiz va tanlovlarimizga qanday ta’sir qiladi? Manba — Milliy meros Jarayon — Anglash Natija — Ongli tanlov

Подсказка для выступления

Bugun milliy qadriyatlarni faqat urf-odatlar ro‘yxati sifatida emas, hayotiy qarorlarimizga ta’sir qiladigan mezonlar sifatida muhokama qilamiz. Asosiy savol: qadriyat qanday qilib insonning shaxsiy e’tiqodi va amaliy xulqiga aylanadi? Mavzuni O‘zbekiston ijtimoiy-madaniy hayotiga yaqin misollar orqali ko‘rib chiqamiz.

2. Qadriyat va dunyoqarash: farqi nimada?

Qadriyat va dunyoqarash: farqi nimada?

Milliy qadriyatlar — xalq tarixiy-madaniy tajribasida ahamiyat kasb etgan ma’no, ideal va xulq mezonlari. Dunyoqarash — insonning dunyo, jamiyat va o‘z o‘rni haqidagi qarashlari tizimi. Urf-odat — qadriyatni ifodalashi mumkin bo‘lgan amaliy shakl. Qadriyat — Hurmat Amaliy shakl — Mehmonni samimiy kutish Shaxsiy qarash — Har bir inson e’tiborga loyiq

Подсказка для выступления

Qadriyat inson nimani muhim va munosib deb bilishini ifodalaydi. Dunyoqarash esa insonning dunyo, jamiyat va undagi o‘z o‘rni haqidagi qarashlari tizimidir. Urf-odat qadriyatning ifoda shakli bo‘lishi mumkin, lekin ular aynan bir narsa emas. Masalan, mehmon kutish odatining mazmunida e’tibor va hurmat yotadi; uni namoyon etish shakli oilaning imkoniyati va sharoitiga qarab farqlanadi.

3. Milliy qadriyatlarning ma’naviy tayanchlari

Milliy qadriyatlarning ma’naviy tayanchlari

Ona tili va madaniy xotira — o‘zlikni anglash. Oila va avlodlar hurmati — g‘amxo‘rlik va mas’uliyat. Mahalla va hamjihatlik — o‘zaro yordam. Halollik va mehnatsevarlik — ishonch va vijdonli mehnat. Ilmga intilish — o‘rganish va kamol topish. Bu qadriyatlar boshqa madaniyatlar bilan ham mushtarakdir. Markaz — Shaxs dunyoqarashi

Подсказка для выступления

Bu misollar milliy qadriyatlarning to‘liq ro‘yxati emas. Ular O‘zbekiston madaniy muhitida tanish bo‘lgan ma’naviy tayanchlardir. Shu bilan birga, hurmat, halollik va hamjihatlik faqat bitta xalqqa xos emas: ular boshqa madaniyatlarda ham qadrlanadi. Milliy o‘ziga xoslik bu qadriyatlarning til, tarix, xotira va kundalik tajribada qanday ifodalanishida namoyon bo‘ladi.

4. Qadriyat qanday qilib shaxsiy e’tiqodga aylanadi?

Qadriyat qanday qilib shaxsiy e’tiqodga aylanadi?

Namuna va tajriba → ma’noni anglash → shaxsiy e’tiqod → amaliy tanlov → o‘zini baholash. Misol: halollikni qadrlash — mustaqil ishda manbani ko‘rsatish va o‘z hissasini yashirmaslik. Qadriyat takroriy ongli amaliyotda mustahkamlanadi.

Подсказка для выступления

Qadriyatni eshitishning o‘zi uni shaxsiy e’tiqodga aylantirmaydi. Inson namuna ko‘radi, ma’nosini muhokama qiladi, o‘z tajribasida sinaydi va natijasi haqida o‘ylaydi. Masalan, talaba halollik haqida bilishi mumkin, ammo mustaqil ishda manbani ko‘rsatishi bu bilimning amaliy tanlovga aylanganini bildiradi. Bu sxema jarayonni tushuntirish uchun soddalashtirilgan model: bosqichlar hayotda takrorlanadi va bir-biriga ta’sir qiladi.

5. Dunyoqarashni shakllantiradigan muhitlar

Dunyoqarashni shakllantiradigan muhitlar

Oila — kundalik namuna va munosabat. Ta’lim — bilim, savol va dalillash. Mahalla — hamkorlik va umumiy mas’uliyat. Raqamli muhit — axborot tanlash va muloqot madaniyati. So‘z bilan amal mos kelganda qadriyatning ta’siri kuchayadi. Markaz — Talaba Muhit 1 — Oila Muhit 2 — Ta’lim Muhit 3 — Mahalla Muhit 4 — Raqamli muhit

Подсказка для выступления

Oilada qadriyat ko‘pincha kattalarning kundalik xatti-harakatlari orqali o‘rganiladi. Ta’lim muassasasida esa tushunchalarni asoslash, savol berish va dalillarni solishtirish imkoniyati mavjud. Mahalladagi hamkorlik mas’uliyatni amalda his qilishga yordam beradi. Raqamli muhit ham dunyoqarashga ta’sir qiladi: unda milliy madaniyatni o‘rganish imkoniyati ham, tekshirilmagan fikrlarga duch kelish xavfi ham bor. Muhim jihat — aytilayotgan qadriyat bilan ko‘rsatilayotgan namunaning mosligi.

6. An’anaga hurmat va tanqidiy fikrlash birga ishlaydi

An’anaga hurmat va tanqidiy fikrlash birga ishlaydi

An’anani ongli baholash uchun uch savol: 1. U qanday ezgu maqsadga xizmat qiladi? 2. Inson qadr-qimmati va boshqalarning huquqlarini hurmat qiladimi? 3. Bugungi sharoitda uni qanday mazmunli davom ettirish mumkin? Milliy o‘zlikni asrash — boshqa madaniyatlarni kamsitish emas. Saqlanadigan mazmun — E’tibor va samimiyat Moslashadigan shakl — Imkoniyatga mos mehmon kutish

Подсказка для выступления

Milliy qadriyatlarni asrash har bir odatni o‘zgarmas deb qabul qilish degani emas. Mazmun bilan shaklni farqlash zarur. Masalan, mehmondo‘stlikni saqlash uchun ortiqcha xarajat qilish shart emas. Kattaga hurmat ham o‘z fikridan voz kechishni talab qilmaydi: e’tirozni muloyim va asosli bildirish mumkin. Tanqidiy fikrlash qadriyatni inkor etish emas, uning inson hayotidagi ma’nosi va oqibatlarini tekshirishdir.